İçeriğe geç

Yargı Kararları

İcra müdürlüğünün İİK'nın 85. maddesinin uygulanma biçimine ilişkin işlemine yönelik şikayet üzerine verilen bölge adliye mahkemesi kararı kesin olup temyiz edilemezken, kıymetli evrak araştırması, kilitli yer açılması ve yediemin teklif edilmemesine ilişkin işlemler İİK'nın 363. maddesinde sınırlı sayılan kesin kararlar kapsamında olmadığından bu işlemlere karşı istinaf yolu açıktır.

İİK'nın 363. maddesinde sınırlı olarak sayılan ve istinafı kabil olmayan işlemler dışında kalan icra müdürlüğü işlemlerine karşı (somut olayda İİK'nın 80/3, 82 ve 88/3. maddelerine aykırılık iddiasıyla kıymetli evrak araştırması, kilitli yer açılması ve yediemin teklifi yapılmaması işlemleri) istinaf yolunun açık olduğu, Bölge Adliye Mahkemesinin bu işlemler yönünden istinaf itirazlarını inceleyerek esas hakkında karar vermesi gerektiği gözetilmeden verilen kararın bozulması gerekmiştir.

Mahkeme
Yargıtay 12. Hukuk Dairesi
Esas
2026/630
Karar
2026/3319
Tarih
11.05.2026

İlgili mevzuat

  • 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m. 79/1
  • 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m. 79/2
  • 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m. 80/3
  • 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m. 80/4
  • 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m. 82
  • 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m. 85
  • 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m. 88
  • 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m. 88/3
  • 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m. 99
  • 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m. 363
  • 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m. 363/1
  • 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m. 364
  • 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m. 364/2
  • 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m. 365/1
  • 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 352
  • 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 366
  • 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 373/2

MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi


Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki davacı/alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:
Alacaklının İcra Mahkemesine başvurusunda, asıl icra müdürlüğünce yazılan talimat üzerine borçlular “......ltd. Şti. ile ..." yönünden yapılan 18.04.2025 tarihli hacizde haciz mahallinde borçlunun bulunmadığı, davalı 3. kişi vekili tarafından istihkak iddiasında bulunulduğu, alacaklı vekilinin İİK'nın 80... maddeleri kapsamında haciz yapılmasını ve mahalde bulunan kasanın açılmasını talep ettiği, haciz mahallinde bulunan icra müdür yardımcısı tarafından talebin “icra müdürünün istihkak iddiasında delil toplama yükümlülüğü bulunmadığından” evrak araştırma talebinin reddine, kasanın çilingirle açılması talebinin ticari sır ve kişisel verilerin gizliliği kapsamında olduğundan reddine karar verildiği, kolay paraya çevrilecek menkullerin/para/kıymetli evrak haczi isteminin reddedildiği, haczin İİK'nın 99. maddesi gereği istihkaklı yapıldığının belirtildiğini ileri sürerek İİK'nın 80/3, 82, 88, 88/3 ve 99 maddelerine aykırılık iddiası ile işbu şikayet başvurusunun yapıldığı, İlk Derece Mahkemesince şikayetin reddine karar verildiği, alacaklının istinaf başvurusunun Bölge Adliye Mahkemesince kısmen kabulüne karar verilerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak yeniden esas hakkında; Davanın KISMEN KABULÜ ile, Fatsa İcra Müdürlüğünün 2025/199 talimat sayılı dosyasında 18.04.2025 tarihli haciz tutanağında haczin İİK.99.maddesine göre yapıldığına yönelik tespit ile birlikte davacı vekiline istihkak davası açmak üzere süre verilmesine ilişkin İŞLEMİN İPTALİNE, davacı vekilinin diğer itirazlarının REDDİNE, (Red edilen kısımları yönünden ilk derece mahkemesi kararı kesin olmakla davacı vekilinin sair istinaf itirazlarının HMK'nın 352 ve İİK'nın 363.maddeleri gereğince USULDEN REDDİNE, karar verildiği anlaşılmıştır.
1-Alacaklının, icra memuru tarafından İİK'nın 85. maddesi uyarınca derhal paraya çevrilebilir ve kolay muhafaza ve satış işlemleri yapılabilen mahcuzların haczi yerine keyfi olarak yapılan menkul mal haczi yönündeki kararın kaldırılması şikayeti yönünden temyiz itirazlarının incelenmesinde;
Somut olayda, temyizen incelenmesi istenen karar, İİK’nın 85 inci maddenin uygulanma biçimine ilişkin memur işlemini şikayet olup, anılan kararın temyiz kabiliyeti bulunmamaktadır.

Buna göre, Dairemizce incelenmesi istenen Bölge Adliye Mahkemesi kararı, İİK’nın 363/1. ve 365/1-son maddelerinde belirtildiği üzere KESİN nitelikte olduğundan,5311 sayılı Kanunla değişik İİK'nın 364. maddesi ve 6100 sayılı HMK'nın 366. maddesinin göndermesi ile uygulanması gereken aynı Kanunun 352. maddesi uyarınca temyiz başvuru talebinin (REDDİNE),
2- Alacaklının İİK'nın 80/3, 82 maddelerine aykırı olarak kıymetli evrak araştırması ve haciz yapılması ve kilitli yerlerin açılması istemlerinin reddi ile İİK'nın 88/3. maddesi uyarınca yedieminlik teklif edilmemesi işlemini şikayeti yönünden temyiz itirazlarının incelenmesinde;
2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 79/1 maddesinde; "İcra dairesi talepten nihayet üç gün içinde haczi yapar." Aynı kanunun 79/2 maddesinde; "... mallar başka yerde ise haciz yapılmasını malların bulunduğu yerin icra dairesine hemen yazar. Bu halde hacizle ilgili şikayetler, istinabe olunan icra dairesinin tabi bulunduğu İcra Mahkemesince çözümlenir. (Ek cümle: 17/7/2003-4949/19 md.) Resmî sicile kayıtlı malların haczi, takibin yapıldığı icra dairesince, kaydına işletilmek suretiyle doğrudan da yapılabilir.",
80/3 maddesinde; "Talep vukuunda borçlu kilitli yerleri ve dolapları açmaya vesair eşyayı göstermeye mecburdur. Bu yerler icabında zorla açtırılır.",
80/4 maddesinde; "Haczi yapan memur, borçlunun üzerinde para, kıymetli evrak, altın veya gümüş veya diğer kıymetli şeyleri sakladığını anlar ve borçlu bunları vermekten kaçınırsa, borçlunun şahsına karşı kuvvet istimal edilebilir.",
88. maddesinde; “... paraları, banknotları, hamiline ait senetleri, poliçeler ve sair cirosu kabil senetler ile altın, gümüş ve diğer kıymetli şeyleri icra dairesi muhafaza eder. Diğer taşınır mallar, masrafı peşinen alacaklıdan alınarak muhafaza altına alınır. Alacaklı muvafakat ederse, istenildiği zaman verilmek şartıyla, muvakkaten borçlu yedinde veya üçüncü şahıs nezdinde bırakılabilir. Üçüncü şahsın elinde bulunan taşınır mallar haczedildiğinde, üçüncü şahsın kabulü halinde üçüncü şahsa yediemin olarak bırakılır. Mallar satış mahalline getirilmediği takdirde muhafaza altına alınabilir veya yediemin değişikliği yapılabilir.”,
99. maddesinde; "Haczedilen şey, borçlunun elinde olmayıp da üzerinde mülkiyet veya diğer bir ayni hak iddia eden üçüncü kişi nezdinde bulunursa, bu kişi yedieminliği kabul ettiği takdirde bu mal muhafaza altına alınmaz. İcra müdürü, üçüncü kişi aleyhine icra mahkemesinde istihkak davası açması için alacaklıya yedi gün süre verir. Bu süre içinde icra mahkemesine istihkak davası açılmaz ise üçüncü kişinin iddiası kabul edilmiş sayılır. Alacaklı tarafından süresinde açılan dava sonuçlanıncaya kadar, haczedilen malın satışı yapılamaz. Haczin, üçüncü kişinin yokluğunda yapılması ve üçüncü kişi lehine istihkak iddiasında bulunulması halinde de bu fıkra hükmü uygulanır." hükümlerine yer verilmiştir.
İİK’nın 363. maddesine göre “İcra Mahkemesince 85 inci maddenin uygulanma biçimi, icra dairesi tarafından hesaplanan vekâlet ücreti, 103 üncü maddenin uygulanma biçimi ve bu maddede düzenlenen davetiyenin içeriği, yediemin ücreti, yediemin değiştirilmesi, hacizli taşınır malların muhafaza şekli, kıymet takdirine ilişkin şikâyet, ihaleye katılabilmek için teminat yatırılması ve teminatın miktarı, satışın durdurulması, satış ilânının iptali, süresinde satış istenmemesi nedeniyle satışın düşürülmesi, 263 üncü maddenin uygulanma biçimi, iflâs idaresinin oluşturulması, icra mahkemesinin iflâs idaresinin işlemleri hakkında şikâyet üzerine verdiği kararlara karşı, iflâs idare memurunun ücret ve masrafları hakkındaki hesap pusulası ve 36 ncı maddeye göre icranın geri bırakılmasına ilişkin kararları dışındaki kararlarına” karşı istinaf yoluna başvurulabileceği belirtilmiştir. Kanun koyucu bu maddede sınırlı sayma ilkesi kapsamında hangi işlemlere karşı istinaf yoluna

başvurulamayacağını açıkça belirtmiştir. Sınırlı sayıda sayılan işlemler dışında kalan işlemlere karşı istinaf yolu açık olup Bölge Adliye Mahkemesince işin esası incelenerek karar verilmelidir.
Somut olayda, şikayet konusu yapılan İİK'nın 80/3, 82 maddelerine aykırı olarak kıymetli evrak araştırması ve haciz yapılması ve kilitli yerlerin açılması istemlerinin reddi ile İİK'nın 88/3. maddesi uyarınca yedieminlik teklif edilmemesine ilişkin icra müdürlüğü işlemi İİK’nın 363. maddesinde sayılan işlemlerden olmadığından, şikayetin reddine ilişkin icra müdürlüğü işlemi hakkındaki İlk Derece Mahkemesi kararının konu itibariyle kesin olmadığı; işbu işlemler hakkındaki karara karşı istinaf yoluna başvurulabileceği kanaatine varılmıştır.
O halde, yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda Bölge Adliye Mahkemesince şikayete konu mahkeme kararının kesin kararlardan olmadığı dikkate alınarak, şikayetçi alacaklı vekilinin ileri sürdüğü istinaf nedenleri incelenerek oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz olup, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması gerekmiştir.
SONUÇ:
Yukarıda yazılı nedenlerle 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK'nın 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nın 373/2. maddeleri uyarınca Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesinin 06.11.2025 tarihli ve 2025/842 E., 2025/1175 K. sayılı kararının BOZULMASINA, bozma nedenine göre şikayetçi alacaklı vekilinin sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan harcın istek halinde ilgiliye iadesine, dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 11.05.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.

Bu kararın başlığı ve özeti, ekibimizin karara ilişkin kısa hukuki yorumudur; Yargıtay'ın resmi ifadesi değildir. Başlığın kullanılmasından doğabilecek zararlardan sorumluluk kabul edilmez. Kararın kök kaynağı: Adalet Bakanlığı.

Yargıtay Karar Arama