Yargı Kararları
Çeke/bonoya dayalı icra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında, taraflar arasındaki ticari ilişki nedeniyle bakiye borç bulunup bulunmadığı taraf ticari defter ve kayıtlarının karşılıklı incelenmesi suretiyle belirlenir.
İİK m. 72 uyarınca icra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında, davacının davalıya verdiği çeklerin karşılığında teslim edilen fatura ve mal/hizmet bulunup bulunmadığı, taraf ticari defter kayıtları üzerinde yaptırılan bilirkişi incelemesiyle tespit edilerek mahsup sonucu kalan bakiye borç miktarına göre karar verilmesi gerekir.
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E. 2026/3192, K. 2026/4979, 23.09.2026
- Mahkeme
- Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
- Esas
- 2026/3192
- Karar
- 2026/4979
- Tarih
- 23.09.2026
İlgili mevzuat
- 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m. 72
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 373/4
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 370/1
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 372
MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2023/684 Esas, 2025/865 Karar
HÜKÜM : Davanın kısmen kabulü
Mahkemece bozma ilamına uyularak verilen karar, davalı vekilince temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
KARAR
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı ile ticari ilişkisi bulunduğunu, müvekkili tarafından ödeme ve avans amaçlı olarak verilen çeklere karşılık olarak davalı tarafça 10.03.2015 tarihinde 51.418,50 TL bedelli faturanın düzenlendiğini, bu fatura bedelinin davalıya daha önce ödendiğini, bu faturadan başka davalının müvekkiline düzenlediği faturaya karşılık teslim ettiği mal veya hizmet bulunmadığını, cari hesap ilişkisinde davalıya emaneten her biri 55.000,00 TL bedelli olan 4 adet çek verildiğini, davalının teslim ettiği mal ve hizmet olmamasına rağmen çekleri iade etmediğini, vadesi geldiğinde ibraz edilerek arkasının yazdırıldığını ve çeklerin iki ayrı icra dosyasında takibe konulduğunu, takiplerin haksız olduğunu ve kötü niyetli yapıldığını belirterek müvekkilinin takiplere konu çekler yönünden davalıya borçlu olmadığının tespitine, takiplerin iptaline, çeklerin iadesine ve davalının % 20 oranında kötüniyet tazminatıyla sorumluluğuna karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; ilk olarak başlattıkları takip üzerine davacının borca itiraz etmediğini, aksine borcunun ödeyeceğini belirterek süre istediğini, kendisine süre verildiğini, ancak bu süre içinde de borcun ödenmediğini, bunun üzerine diğer çeklerin de takibe konulduğunu, davacının müvekkiline olan borcuna karşılık ayrı tarihlerde vade tarihleri farklı 8 adet çek verdiğini, bu çeklerden 4'ünün sorunsuz olarak ödendiğini, çekin ödeme aracı olup illetten mücerret olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
III.MAHKEME KARARI
Mahkemece bozma ilamına uyularak davalı tarafa ticari defterlerini sunmak üzere verilen kesin sürede ticari defterlerin sunulduğu ve defterler üzerinde inceleme yaptırılarak bilirkişi raporu ve ek raporun alındığı, bilirkişi tarafından taraf ticari defter ve kayıtları üzerinde yapılan incelemeler neticesinde davaya ve takibe konu her biri 55.000,00 TL olmak üzere toplam 220.000,00 TL bedelli 4 adet çekin aralarındaki ticari ilişki nedeniyle davacı tarafından tanzim edilerek defter kayıtlarına göre 01.09.2015 tarihinde davalıya teslim edildiği, davalı tarafından tanzim edilen 06.03.2015 tarihli 51.418,50 TL'lik faturanın davacı kayıtlarında yer aldığı, davalı ticari defter ve kayıtlarında bu fatura dışında başka herhangi bir kayıt bulunmadığı, davacı tarafından verilen çeklerin davalının tanzim ettiği fatura miktarı üzerinde olduğu, davacının, davalı tarafından çeklerin icra takibine konu edilmesi nedeniyle çekten kaynaklı 51.418,50 TL’lik fatura bedelinin mahsup edilmesiyle İstanbul 31. İcra Müdürlüğünün 2016/4302 E. sayılı dosyasına konu keşide tarihi önce olan 05.01.2016 tarihli 55.000,00 TL bedelli çek ile 2.400,00 TL çek tazmin bedelinin mahsup edilmesiyle 49.018,50 TL kalan çek bedeline ilişkin davalıya borçlu olduğu, takiplere konu diğer çeklerden dolayı davalıya karşı herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile, davacının İstanbul 4. İcra Müdürlüğünün 2017/1628 E. sayılı takip dosyasına konu 6953038 çek no.lu 05.02.2016 keşide tarihli, 55.000,00 TL bedelli; 6953039 çek no.lu 20.02.2016 keşide tarihli, 55.000,00 TL bedelli; İstanbul 31. İcra Müdürlüğünün 2016/4302 E. sayılı dosyasına konu 6953036 çek no.lu 15.01.2016 keşide tarihli, 55.000,00 TL bedelli çeklerin tamamından, İstanbul 31. İcra Müdürlüğünün 2016/4302 E. sayılı dosyasına konu 6953035 çek no.lu, 05.01.2016 keşide tarihli, 55.000,00 TL bedelli çekin 5.981,50 TL'lik kısmından davalıya borçlu olmadığının tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine, davacı ve davalının kötü niyet tazminatı istemlerinin reddine, karar verilmiş, hüküm, davalı vekilince temyiz edilmiştir.
IV. TEMYİZ
A.Hukuki Nitelendirme ve Uyuşmazlık
Dava, 2004 sayılı İcra İflas Kanunu'nun 72. maddesi gereğince icra takibinden sonra açılan ve bonoya istinaden başlatılan iki ayrı icra takibi nedeniyle borçlu olunmadığına dair menfi tespit istemine ilişkin olup uyuşmazlık ticari ilişki kapsamında verilen bonolara dair taraf ticari defter ve belgeleri uyarınca davacının bakiye borcu bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Dosyadaki yazılara, İlk Derece Mahkemesince 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 373/4 hükmü uyarınca uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde değildir.
V. SONUÇ: Yukarda açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile İlk Derece Mahkemesince verilen kararın HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, 23.09.2026 tarihinde kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.
Bu kararın başlığı ve özeti, ekibimizin karara ilişkin kısa hukuki yorumudur; Yargıtay'ın resmi ifadesi değildir. Başlığın kullanılmasından doğabilecek zararlardan sorumluluk kabul edilmez. Kararın kök kaynağı: Adalet Bakanlığı.
İlgili Yargı Kararları
- Yargı KararlarıDevamını okuyun
İcra ve İflas Kanunu hükümlerinin uygulandığı ihalenin feshi şikayetlerinde istinaf başvuru süresi adli tatilde işlemeye devam eder ve adli tatilin bitiminden itibaren bir hafta uzama imkanı bulunmaz.
Yargıtay 12. Hukuk Dairesi · E: 2026/4513 · K: 2026/4768 · T: 24.06.2026 - Yargı KararlarıDevamını okuyun
İdari olarak mahalleye dönüştürülmüş olsa da fiilen köy vasfını koruyan taşınmazın icra satışında, ilanın köyde de yapılmaması ihalenin feshi sebebidir.
Yargıtay 12. Hukuk Dairesi · E: 2026/4490 · K: 2026/4824 · T: 25.06.2026 - Yargı KararlarıDevamını okuyun
Taşınmaz satışında ihale bedelinin, muhammen bedelin yüzde ellisi ile paraya çevirme masraflarının (keşif, bilirkişi ve ilan giderleri dahil) toplamını karşılamaması tek başına ihalenin feshi nedenidir ve mahkemece re'sen gözetilmelidir.
Yargıtay 12. Hukuk Dairesi · E: 2026/4947 · K: 2026/4860 · T: 29.06.2026